Vinh Quang của sự Phi Lý (38)

Cổ Thành Huế và pháo đài vẫn còn nằm trong tay của khoảng 10.000 quân Bắc Việt. Chúng tôi được nghe là Sư đoàn 1 Bộ binh Việt Nam Cộng Hòa mặc dù chiến đấu dũng mãnh vẫn chưa vào được mạn Tây Bắc sau khi cố gắng tái chiếm pháo đài và đang chờ các đơn vị của Sư đoàn 1 Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ tấn công từ mạn Đông Nam. Nếu chuyện này xảy ra, tôi dự định sẽ bám theo một trong những trung đội đó.

Những gì xảy ra tiếp theo sau đó quá kinh hoàng khiến tôi chỉ còn nhớ lại trong đầu những mảng rời rạc của cái ngày mà tôi tháp tùng một trung đội Thủy Quân Lục Chiến vượt qua sông Hương vào lúc 3 giờ sáng. Tôi còn nhớ là trung đội đó đông hơn bình thường, quân số khoảng năm mươi ba người. Tôi cũng nhớ là các cấp chỉ huy có bản lĩnh hơn nhiều đám chỉ huy trung đội tôi đã gặp trong căn chung cư của Krainick. Đau buồn thay, tôi chứng kiến hầu hết trong số họ bị thương hay bị thiệt mạng trước khi ngày hôm đó chấm dứt.

04 Feb 1968, Hue, South Vietnam --- 2/4/1968-Hue, South Viet Nam: U.S. Marines keeping lowbecause of intense sniper fire battle communist units which seized two thirds of the ancient imperial Capital. The Marines were pinned don behind this wall near the old citadel and radiod for support. U.S. spokesmen reported that leathernecks hauled down the North Vietnamese flag after seven days of fighting and recaptured the city. --- Image by © Bettmann/CORBIS
04 tháng 2 năm 1968, Huế — Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ nấp tránh bắn tỉa dữ dội từ các đơn vị cộng sản đang chiếm 2/3 cố đô. Phát ngôn viên của Hoa kỳ đã báo cáo rằng lính cổ da đã giật được lá cờ của Bắc Việt sau 7 ngày chiến đấu và chiếm lại thành phố.

Tiếp tục đọc

Vinh Quang của sự Phi Lý (37)

Lúc bình minh, nhóm phóng viên chúng tôi được phép rời khỏi doanh trại với điều kiện phải mang theo súng M.16 để tự vệ. Peter Neuhauser, Hilmar Pabel và tôi nhận mỗi người một khẩu, nhưng theo đề nghị của tôi, chúng tôi đã cãi lệnh và giao lại súng cho lính canh ngoài cổng. Trên đường đến khu chung cư của các giáo sư người Đức đã bị bắt cóc, tôi lý luận: thử hỏi nếu chúng ta chạm trán với một toán tuần tiễu Việt Cộng thì sao? Chúng ta sẽ bị chết ngay. Nếu không mang súng, ít nhất chúng ta còn vin cớ không phải là chiến binh, mặc dù chẳng biết có nghĩa lý gì với họ hay không.

Huế 1968
Huế 1968

Tiếp tục đọc

Vinh Quang của sự Phi Lý (36)

Chương 15

Tết Mậu Thân 1968: hỏa ngục Huế

Đà Nẵng là một thành phố khốn cùng vào đầu tháng 2 năm 1968. Lạnh lẽo và mưa phùn chẳng khác nào như tôi vừa bay đến một vùng Bắc Âu. Các đường phố vắng tanh, ngoại trừ xe quân đội. Tôi đã ôm ấp hy vọng được qua đêm trên chiếc Helgoland tại Đà Nẵng để biết tình trạng chiếc tàu này ra sao trong vụ Tổng công kích Mậu Thân và được ăn thức ăn Đức bổ dưỡng mà tôi đang thèm. Từ lúc rời khỏi Vientiane tôi chưa hề có được một bữa ăn ra hồn nào. Tuy nhiên, viên thuyền trưởng đã khôn ngoan mang chiếc tàu ra vùng an toàn của hải phận quốc tế rồi.

Huế 1968
Huế 1968

Tiếp tục đọc

Vinh Quang của sự Phi Lý (35)

Phòng sảnh thanh lịch của khách sạn Continental trông giống như một trại tỵ nạn. Lũ lượt, từng đoàn người ngoại quốc cư trú trong các quận huyện Sài Gòn bị Việt Cộng tấn công đang tìm nơi trú ẩn. Vài người lớn giọng đòi xin thực phẩm vì không còn gì để ăn trong thủ đô mà các tiệm bánh, hàng quán đều đóng cửa, nhưng ông Lợi, quản gia của Continental thông báo là khách sạn chỉ vừa đủ lương thực để cung cấp cho khách đang trú ngụ mà thôi.

Người dân chạy giặc trên Cầu Chữ Y trong Tết Mậu Thân 1968
Người dân chạy giặc trên Cầu Chữ Y trong Tết Mậu Thân 1968

Tiếp tục đọc

Vinh Quang của sự Phi Lý (34)

Chương 14

Tết Mậu Thân 1968 tại Sài Gòn

Bị đánh thức dậy ngay sau 3 giờ sáng, tôi cằn nhằn với khách vui xuân dịp Tết: “Không phải đã đến lúc về nhà rồi hay sao?” Nhưng khi tôi đến cửa sổ nhìn xuống công trường Lam Sơn thì ngạc nhiên không còn thấy một bóng ma nào cả, ở nơi mà trước đó vài tiếng đồng hồ còn có cả chục ngàn người đón mừng năm mới Mậu Thân. Ngày cả đám “chuột trắng”, biệt danh của cảnh sát Sài Gòn cũng chẳng thấy đâu, chỉ có chuột cống chạy loanh quanh. Tôi chợt nhận ra là những gì tôi nghe thấy không phải là tiếng pháo nổ mà là tiếng liên thanh của súng trường tự động và không phải ở đâu xa xôi bên kia sông Sài Gòn mà ngay giữa thành phố, trong tầm đi bộ từ khách sạn tôi đang ở.

Sài Gòn trong Tết Mậu Thân
Sài Gòn trong Tết Mậu Thân. Ảnh: The Vietnam Center and Archive

Tiếp tục đọc

Vinh Quang của sự Phi Lý (33)

Khởi đầu của tình bạn lạ lùng giữa chúng tôi có lẽ cần phải được kể lại từ một buổi chiều thứ năm trong mùa mưa nhiệt đới và những ngày điên cuồng sau đó. Tôi đang ngồi trong phòng đợi của khách sạn Constellation sắp xếp lại giấy tờ. Để tránh mưa hắt vào, Maurice đã đóng chặt cánh cửa sổ trông ra phía đường Samsenthai. Bỗng nhiên, xoảng … đùng … đoàng … một khối lạ phóng qua cửa ra vào làm vỡ tan cửa kính và khung cửa sổ. Té ra là cả một chiếc Harley Davidson bay vào phòng, trên yên là một phụ nữ mặc đồ da trông giống như một khúc dồi huyết tròn trịa boudin noir.

Cô ta đạp thắng ngay trước quầy rượu và hét lên, “Maurice, đưa tôi ly Patis! Nào!” Hoàn toàn dửng dưng với điếu thuốc Gitane vẫn lủng lẳng trên môi dưới, Maurice đưa cho cô ly rượu mạnh khai vị. Trong lúc cô đang uống, tôi nhận thấy một hình xăm kỳ lạ trên phần đỉnh tay trái của cô. Sau đó thì cô đạp số de, một tính năng duy nhất chỉ có ở xe mô tô Harley Davidson, lùi xe ra khỏi quầy rượu, cán các mảnh kính vỡ dưới bánh xe và chiếc xe gầm lên phóng vào cơn mưa nhiệt đới.

“Trời đất ơi, Maurice, chuyện gì xảy ra vậy?” Tôi hỏi.

Tiếp tục đọc

Vinh Quang của sự Phi Lý (32)

Chương 13

Khúc dạo đầu cho Tết Mậu Thân

Tết Mậu Thân 1968 sẽ được yên ổn, các nguồn tin ở Sài Gòn đã trấn an tôi khi liên lạc với họ trong thời gian nghỉ lễ Giáng Sinh ở căn nhà mới của tôi tại Hồng Kông. Họ nói rằng cả hai bên sẽ cam kết một lệnh ngừng bắn bảy ngày từ 27 tháng 1  đến ngày 3 tháng 2 để dân chúng Việt Nam ăn mừng ngày lễ đầu năm Mậu Thân. Thật là hay! Điều này cho phép tôi được vắng mặt nghỉ ngơi một chút ngoài Việt Nam và chuyển sự chú ý qua một vùng khác thuộc lãnh thổ tôi được phân nhiệm theo dõi. Nói cho cùng, các ông sếp cắt cử tôi là “phóng viên của vùng Viễn Đông,” có nghĩa là trên lý thuyết tôi phụ trách tường thuật hầu hết vùng châu Á, mặc dù những sự thay đổi thường xuyên về tình hình Việt Nam đã khiến tôi phải bỏ bê ngay cả những nước láng giềng của Việt Nam. Nay tôi đã có cơ hội để sửa chữa khiếm khuyết này.

Tôi quyết định đi Lào.

Tiếp tục đọc