Vinh Quang của sự Phi Lý (35)

Phòng sảnh thanh lịch của khách sạn Continental trông giống như một trại tỵ nạn. Lũ lượt, từng đoàn người ngoại quốc cư trú trong các quận huyện Sài Gòn bị Việt Cộng tấn công đang tìm nơi trú ẩn. Vài người lớn giọng đòi xin thực phẩm vì không còn gì để ăn trong thủ đô mà các tiệm bánh, hàng quán đều đóng cửa, nhưng ông Lợi, quản gia của Continental thông báo là khách sạn chỉ vừa đủ lương thực để cung cấp cho khách đang trú ngụ mà thôi.

Người dân chạy giặc trên Cầu Chữ Y trong Tết Mậu Thân 1968
Người dân chạy giặc trên Cầu Chữ Y trong Tết Mậu Thân 1968

Trong hoàn cảnh hỗn loạn này thì nam tước trẻ tuổi Hasso Rüdt von Collenberg nổi lên như là một khuôn mẫu cho sự điềm tĩnh. Vị đệ nhất thư ký tại tòa đại sứ Đức với khuôn mặt trắng nhợt và trẻ trung này là một người vô cùng dũng cảm. Giới ký giả thích anh ta ở cái tính khôi hài ý nhị và đầu óc phân tích sâu sắc. Khi chúng tôi chạm trán nhau trong phòng sảnh Continental thì anh ta đã thức trắng đêm lái chiếc Volkswagen trắng vòng quanh để chở các công dân Đức đến những nơi an toàn.

Ngay lúc này, anh đang lo chỗ ở tạm thời cho Arno Knöchel, cựu trung sĩ trong đoàn Lê Dương hiện là người quản gia của tòa đại sứ Tây Đức và gia đình ông ở ngay trong sân của tòa đại sứ Đức, một nơi không an toàn chút nào vì vị trí của nơi này ngay ngoài rìa Chợ Lớn, khu phố Tàu trong vùng giao tranh tại Sài Gòn. Von Collenberg đã phải thực hiện ba chuyến, vừa núp Việt Cộng bắn sẻ mới chuyển hết 12 người của gia đình Knöchel vào trong trung tâm thành phố.

“Bọn Việt Cộng đã bắt cóc các bác sĩ của ta ở Huế rồi,” von Collenberg nói lúc anh ta đi ra khỏi phòng sảnh đông đúc của khách sạn Continental, “chúng tôi không biết gì hơn nữa. Anh có định ra đó không?”

“Ngay khi nào tôi có thể bắt được một chuyến bay quân sự ra Đà Nẵng, có thể là ngày mai đấy,” tôi đáp, “từ đó tôi sẽ tháp tùng một đoàn xe quân sự ra Huế.”

“Chúc anh may mắn! Tôi nghe là Huế đã rơi vào tay cộng quân rồi,” von Collenberg bảo tôi.

“Tôi sẽ cố gắng bám theo một đơn vị Hoa Kỳ hay Việt Nam Cộng Hòa mở đường tái chiếm thành phố Huế.”

“Cẩn thận nhé và nhớ báo cho tôi biết tin tức,” anh khẩn khoản.

“Tôi sẽ cố gắng hết sức. Tôi biết họ là bạn của anh mà,” tôi hứa.

“Đúng vậy, tôi vẫn thường xuyên ở với họ mỗi khi thăm xứ Huế. Họ là những người rất đàng hoàng và có học thức. Họ đã từ bỏ quá nhiều thứ ở Đức để đến giúp người Việt Nam. Trên thực tế, đáng lẽ họ phải hồi hương nhưng đã gia hạn thời gian phục vụ tại đây. Họ bảo tôi là đã trót thương đất nước và dân tộc Việt Nam nên không muốn bỏ rơi người ta. Bây giờ thì mình không biết họ ở đâu và còn sống hay không nữa.”

“Tôi hứa khi nào đến Huế sẽ liên lạc với anh ngay sau khi có thể được. Kiếm anh ở đâu đây?”

“Tại tòa đại sứ, ban đêm cũng được trong thời gian khủng hoảng này. Tôi đã đặt một cái giường ta làm trong văn phòng của tôi.”

Tôi chạy lên phòng đi tắm và băng bó cái chân bị thương trước khi viết lại câu chuyện. Ngay lúc đó, tay bạn cùng toán Friedhelm “Freddy” Kenna bước vào phòng từ Trung tâm Báo chí kể lại cho tôi toàn bộ tình hình chung: khoảng tám mươi ngàn Việt Cộng và bộ đội Bắc Việt đã tấn công một trăm tỉnh thành tại miền Nam Việt Nam. Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu đã tuyên bố thiết quân luật.”

Freddy trải một tấm bản đồ Sài Gòn lên trên giường tôi, lấy cây bút đánh dấu màu xanh khoanh vòng những địa điểm nóng xấu nhất và nói: “Có giao tranh lớn ở vùng trường đua ngựa và Tân Sơn Nhứt; nhưng tôi nghĩ giờ này phi trường chắc được giải tỏa rồi. Việt Cộng tấn công Bộ tư lệnh Lục quân và Hải quân gần Tân Sơn Nhứt, và Dinh Tổng Thống nhưng vẫn chưa chọc thủng được phòng tuyến. Tin mừng là quân miền Nam đã thiết lập phòng ngự hữu hiệu và chiến đấu giỏi. Đài phát thanh Quốc gia vẫn còn nằm trong tay Việt Cộng nhưng quân đội Việt Nam Cộng Hòa đã khôn ngoan cắt các đường dây đến trạm phát thanh nên bọn Việt Cộng không thể dùng đài phát thanh để tuyên truyền được. Quận 5 Chợ Lớn là mặt trận tồi tệ nhất. Nơi đó là một mớ hỗn độn…”

“Trời đất ơi!” Tôi thốt lên.

“Sao vậy?”

“Quận 5! Đó là chỗ Josephine đang ở!”

“Cô ta vẫn còn trong tâm trí của anh à?” Freddy nói, “tôi tưởng cô ấy đã lấy một ông thương gia bán ngũ cốc người Hoa có cái biệt thự thật lớn rồi mà?”

“Đúng vậy, nhưng tôi không nghĩ là cô ta đang ở trong cái biệt thự đó. Có lẽ cô đang ở với mẹ tại căn nhà trong quận năm vào dịp tết, và điều này làm tôi lo lắng.”

“Thôi ăn cái gì đi và bắt đầu viết là vừa,” Freddy đề nghị. “Anh có đồ ăn gì trong phòng không?”

“Tôi có mang vài hộp bánh mì pumpernickel Đức từ Hồng Kông về và luôn luôn trữ một ít khẩu phần C. Trong đó có phô mai đóng hộp đấy. Bọn mình ăn bánh mì phô mai đi.”

Chúng tôi ăn tạm. Sau đó tôi ngồi đánh máy còn Freddy thì đứng bên trái bổ túc những chi tiết anh mới hay từ Trung tâm Báo chí. Đồng tác giả với nhau, chúng tôi đã viết bài phóng sự về Tết Mậu Thân trên trang bìa và các mẩu tin phụ khác cho tờ Die Welt. Sau đó tôi đã viết thêm cho những tờ báo khác mà tôi phụ trách.

Cứ mỗi lần tôi xong hai hay ba trang đánh máy thì Freddy chụp lấy và chạy vội qua bên kia đường đến Trung tâm Báo chí mới được lắp đặt hai đường dây telex đến Manila – hai đường cho 600 phóng viên chính thức! Tại đó có ba cô nhân viên telex đều xinh đẹp, vui vẻ, và cả ba đều trở thành bạn của tôi sau khi tôi biếu các cô vài xấp lụa Hồng Kông để may áo dài mới.

“Anh thật là tài với mấy cô ấy,” Freddy nói, miệng cười rạng rỡ lúc quay về. “Có cả hai hàng ký giả chờ đợi để đưa tin nhưng các cô đã lén nhận bản thảo của tụi mình mà không để ai biết cả. Thật là hay khi có được những người bạn trong những vị trí khiêm nhường.”

“Freddy, anh chịu khó ở lại giữ chùa nhé, thỉnh thoảng chạy qua bên Trung tâm Báo chí để cập nhật chuyện tụi mình nhé được không? Tôi phải chạy ra ngoài xem một chút.”

“Bằng cách nào đây?” Friedhelm Kemna kêu lên, “anh không có xe hơi nữa. Ngoài đường không có taxi, xích lô, không có gì hết!”

“Có cách mà,” tôi trả lời. “Để tôi nói chuyện với anh quản gia, anh ta cũng là bạn tôi đấy.”

Sài Gòn 1968, giao tranh tại khu vực Dakao
Sài Gòn 1968, giao tranh tại khu vực Dakao

Tôi khá mắc cỡ khi thú nhận là tôi không còn nhớ tên anh quản gia đó nữa nếu quả tình có biết tên anh ta. Giống như rất nhiều những người như vậy làm việc trong các khách sạn khéo điều hành, anh ta là một người chững chạc với một cá tính phi thường.

“Anh có cách nào kiếm cho tôi một cái xe không?” Tôi hỏi anh ta.

“Có và không,” anh đáp lời.

“Ý anh là thế nào?”

“Tôi nói không vì không có xe dân sự nào ngoài đường hôm nay cả. Nhưng tôi nói có vì anh có thể lấy chiếc Honda của tôi.”

“Nhưng tôi chưa bao giờ lái xe gắn máy cả!”

“Anh biết lái xe đạp, đúng không? Tôi sẽ chỉ anh cách rồ ga và đạp thắng. Anh chỉ cần biết những điều đó.”

Anh ta dẫn tôi vào sân trong, lấy chiếc Honda ra, nổ máy xe, chỉ tôi cách sang số và sau đó nhìn tôi lái đi chập chờn về phía trước như một con cào cào mỗi lần tôi nhả dây số ra. Anh không bao giờ hỏi tôi tiền thuê hay đòi tôi phải đặt cọc cho chiếc xe quý giá của anh. Vài tháng sau, tôi hỏi anh, “bộ anh không sợ là tôi không mang về lại chiếc Honda nguyên vẹn cho anh hay sao?”

“Tôi nghĩ là có 50 – 50 phần trăm xác suất,” anh trả lời, “nhưng lúc đó anh cần phương tiện di chuyển và tôi không biết có cần cái xe gắn máy đó nữa hay không trong hoàn cảnh những chuyện xảy là ngày Tết. Vì vậy tôi cho là để anh mượn cái xe Honda là chuyện đáng làm.”

Một điều thật lạ lùng là các nhân chứng thường nhớ lại những biến cố lớn của thế giới một cách khác nhau, hay nói đúng hơn, những mặt nào của các biến cố đó đã lưu lại trong tâm trí họ một cách mạnh mẽ nhất. Về phần tôi, tôi bị xúc động xấu xa đối với những hành động nhân ái căn bản nhất, lòng độ lượng và sự dũng cảm mà tôi đã chứng kiến được trong ngày đầu đó của Tết Mậu Thân 1968. Hasso Rüdt von Collenberg và anh quản gia là hai ví dụ đầu tiên đáng ghi nhớ nhưng còn nhiều hơn nữa. Ngày hôm nay tôi tin tưởng là tôi đã được ban ơn cứu mạng từ những người dân thường Việt Nam đã không quản gian nguy để bảo vệ tôi.

Con đường đến nhà Josephine rất quen thuộc nhưng lần này nó trở thành một đoạn đường ngoằn nghèo vô định chung quanh những thây ma Việt Cộng và các khoảng giao tranh trong từng căn nhà một. Trong lúc tôi đang lái chậm chạp, núp theo vách tường qua một con đường im vắng một cách rùng rợn thì một người đàn ông đứng tuổi nhảy chồm ra từ một cánh cửa nhà, đẩy bật tôi ra khỏi chiếc Honda và giữ tôi nằm im dưới đất. Ông ra lệnh một cách nhẹ nhàng nhưng cương quyết bằng tiếng Pháp, “nằm im đừng nhúc nhích!”

Ông ta bò tới chiếc xe gắn máy mà bánh xe còn đang quay tít trên không, tắt máy xe, bò lại phía tôi thì thầm, “Việt Cộng,” tay chỉ về các cánh cửa sổ của các căn nhà nằm sâu hơn trong xóm. Sau đó ông kéo tôi vào trong nhà, bỏ mặc cái Honda ngoài đó. Hai mươi phút sau, ông ta ra ngoài lần nữa, trở lại báo, “Việt Cộng đi rồi. Ông đi được rồi. Nhưng tìm đường khác mà đi. Con đường này nguy hiểm lắm.”

Lạ lùng thay là chiếc Honda gần như không hề hấn gì. Trong lúc lái lòng vòng, tôi được báo động ba lần nữa, hai lần bởi những người phụ nữ Việt Nam và một lần bởi con nít hét lên, “Việt Cộng,  Việt Cộng,” đây rõ ràng là một cách thách thức mục tiêu của Việt Cộng, rằng cuộc Tổng công kích Tết Mậu Thân này là phát động một cuộc nổi dậy của quần chúng chống lại “Mỹ Ngụy”, ngôn từ mà bọn cộng sản đã sử dụng. Qua những gì tôi chứng kiến, cuộc tấn công đã mang kết quả ngược lại. Như sau đó cả thế giới đều biết, không một ai trên toàn cõi miền Nam Việt Nam đã nghe theo lệnh của cộng sản.

Josephine đứng ngoài cổng căn nhà nhỏ của mẹ nàng, bồng một đứa bé trên tay, còn hai đứa con trai của người chồng trước thì bám vào quần ngủ.

“Em biết là anh sẽ đến,” nàng nói.

“Sao em biết?”

“Em tự nhiên biết, không giải thích được.”

“Em có sao không?”

“Vâng, bây giờ thì em yên tâm rồi. Em thấy bọn Việt Cộng ngoài cửa nhưng họ không vào nhà. Cảm ơn chúa điện thoại vẫn xài được. Chồng em đã gọi báo sáng sớm nay. Anh ấy sẽ đến ngay để đón mẹ con em gì tản đến chỗ an toàn.”

“Chồng em sẽ mang em ra ngoại quốc phải không Josephine?”

“Vâng em nghĩ vậy, có lẽ đi Singapore. Chồng em người Hoa và quen biết nhiều ở Singapore.”

Nàng quay vào nhà một lát trao đứa bé cho bà mẹ trông và trở ra để chào tạm biệt tôi.

“Như biển cả, như bầu trời… (Comme la mer, comme le ciel…)” nàng nói bằng tiếng Pháp một cách nhẹ nhàng, giống như là đã nói ba năm trước đây khi chúng tôi tắm biển chung tại bãi trước Vũng Tàu.

Sau đó thì nàng trở vào nhà. Từ đó tôi không bao giờ gặp lại nàng nữa.

Lái lòng vòng về lại Continental, tôi ghé qua Trung tâm Báo chí để ghi tên vào danh sách hành khách cho một chuyến bay của Không lực Hoa Kỳ vào sáng hôm sau.

“Làm sao tôi đến phi trường Tân Sơn Nhứt được?” Tôi hỏi vị trung sĩ tiếp vận.

“Chúng tôi sẽ đón ông tại khách sạn vào lúc 3 giờ sáng ngày mai,” anh ta trả lời.

Trong phòng khách sạn Continental tôi viết vội một câu chuyện ngắn trước khi đi ra ngoài ăn tối với Freddy. Chúng tôi lang thang qua những con đường vắng lặng đến tiệm Royal và không ngạc nhiên chút nào thì thấy nó vẫn còn mở cửa, không có điều gì có thể ngăn ông già Ottavi dọn một bữa ăn ra bàn được.

“Tất cả những gì tôi có thể cung cấp cho quý vị là a ti sô tươi từ Đà Lạt, bánh mì cũ và món bánh Soufflé au Grand Marnier đặc biệt của tôi,” ông ta tuyên bố.

“A ti sô tươi từ Đà Lạt! Ông kiếm a ti sô ở đâu ra vậy?” Freddy hỏi, “Đà Lạt rơi vào tay Việt Cộng rồi phải không?”

Ottavi mỉm cười một cách bí hiểm và nói, “vâng, chúng tôi có cách của chúng tôi.”

A ti sô là món rau ưa thích của tôi trong những ngày ở Việt Nam, thích nhiều đến nỗi bạn bè người Anh gọi tôi là “A ti sô Charlie từ Hamburg.”

Ngấu nghiến mỗi đứa sáu cái a ti sô, Freddy và tôi thỏa thuận là anh sẽ thủ trại tại Sài Gòn trong khi tôi sẽ bay lên mạng trên tới Đà Nẵng và Huế. Sau này chúng tôi sẽ đổi ngược lại vai trò để cho anh đi xuống đồng bằng sông Cửu Long.

Trên thực tế thì tôi phải chờ đợi mất mấy ngày trời trước khi bắt đầu một cuộc phiêu lưu mà sau này đã trở thành cuộc hành trình đau thương nhất trong cuộc đời nghề nghiệp của tôi.

Đọc bài trước: Vinh Quang của sự Phi Lý (34)

Đọc bài tiếp theo: Vinh Quang của sự Phi Lý (36)

Đọc toàn bộ những bài trước ở trang Vinh Quang của Phi Lý

Advertisements

3 thoughts on “Vinh Quang của sự Phi Lý (35)

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s