Vinh Quang của sự Phi Lý (34)

Chương 14

Tết Mậu Thân 1968 tại Sài Gòn

Bị đánh thức dậy ngay sau 3 giờ sáng, tôi cằn nhằn với khách vui xuân dịp Tết: “Không phải đã đến lúc về nhà rồi hay sao?” Nhưng khi tôi đến cửa sổ nhìn xuống công trường Lam Sơn thì ngạc nhiên không còn thấy một bóng ma nào cả, ở nơi mà trước đó vài tiếng đồng hồ còn có cả chục ngàn người đón mừng năm mới Mậu Thân. Ngày cả đám “chuột trắng”, biệt danh của cảnh sát Sài Gòn cũng chẳng thấy đâu, chỉ có chuột cống chạy loanh quanh. Tôi chợt nhận ra là những gì tôi nghe thấy không phải là tiếng pháo nổ mà là tiếng liên thanh của súng trường tự động và không phải ở đâu xa xôi bên kia sông Sài Gòn mà ngay giữa thành phố, trong tầm đi bộ từ khách sạn tôi đang ở.

Sài Gòn trong Tết Mậu Thân
Sài Gòn trong Tết Mậu Thân. Ảnh: The Vietnam Center and Archive

Tôi mặc vội chiếc quần jeans và cái áo polo màu sậm, lôi cái nón sắt và chiếc áo giáp ra từ cái rương nhôm mà các nhân viên khách sạn đã mang từ tầng hầm của Continental lên phòng tôi. Khi tôi xuống dưới nhà, phòng sảnh khách sạn đầy những người mà bình thường ra không có mặt sớm như vậy: các nhân viên tiếp tân, điện thoại viên, hầu phòng, nhân viên nhà bếp, hầu bàn, và các nhà thầu người Mỹ cùng cô gái bao của họ.
“Không ra ngoài được! Việt cộng! Thiết quân luật rồi!” Người gác đêm, một ông già Ấn Độ vùng Madras mặt nhăn nheo nài nỉ tôi bằng tiếng Pháp.

“Thiết quân luật không áp dụng đối với tôi vì tôi là nhà báo chính thức,” tôi nói, “tôi phải ra ngoài xem chuyện gì xảy ra.”

Ông ta mở khóa cửa và tôi mau chóng rẽ phải và lại rẽ phải thêm một lần nữa. Tôi đi bộ dọc lên đường Tự Do về phía Tây Bắc theo hướng tiếng súng càng lúc càng dữ dội của một cuộc đụng độ gần đó. Theo phản ứng thường tình tôi đi nép vào bờ tường. Đèn đường đã tắt ngóm. Thoạt đầu tôi cảm thấy lạnh lẽo một mình cho đến khi linh tính báo tôi biết có thể có ai đó đang canh chừng tôi. Tôi vội cúi xuống bước đi thận trọng hơn vì nghĩ rằng di chuyển nhanh quá có thể khiến bị người khác chú ý đến. Tôi cũng lo là khuôn mặt màu trắng của mình có thể bị phát giác trong bóng đêm kinh hoàng này nên tôi quay đầu vào mặt tiền các căn nhà trên đường tự do và tiếp tục đi ngang như con cua vậy.

Đến ngã tư đầu tiên tôi liếc nhanh nhìn qua phía đối diện bên trái. Chỗ đó là quán cà phê La Pagode, nơi mà bà “Má”, sếp của Đức, thường ngồi xổm bên cạnh đống báo chí. Tôi tự nhủ không biết giờ này em ở đâu? Em đã đi lính Việt Nam Cộng Hòa chưa hay lại thành Việt Cộng rồi? Lần cuối tôi gặp em đã 18 tháng từ ngày em theo tôi đến Bệnh viện Hải Quân trong Chợ Lớn.

Điều gì đó khiến tôi liếc nhìn lên các tầng lầu của La Pagode. Hình như có những bóng người chạy quanh trên nóc nhà hay chỉ là trong óc tưởng tượng của tôi? Nếu đúng có thể là bọn Việt Cộng bắn sẻ? Thắc mắc này lẩn quẩn trong trí tôi trong lúc tôi tiếp tục đi ngang kiểu con cua từng đoạn đường hướng về Nhà Thờ Đức bà, thỉnh thoảng quay đầu lại quan sát các nóc nhà và vỉa hè.

Nếu quả thật có đặc công Việt Cộng thì hoặc là họ không trông thấy tôi hay họ không muốn bắn vào một mục tiêu lẻ loi để bị lộ vị trí quá sớm. Tuy nhiên tôi không muốn liều chút nào. Tôi lập tức rẽ bên mặt, vẫn bám sát vào tường. Đến ngã tư tiếp theo tôi phóng hết sức lực qua đường thật nhanh và quẹo trái. Bây giờ tôi đang trên đường Hai Bà Trưng. Vẫn tiếp tục cúi mình ôm sát các tòa nhà, tôi đến gần khu giao tranh. Tôi không còn lẻ loi nữa. Một số người di chuyển về hướng tôi, họ cũng đều ở trên vỉa hè sát cạnh những tòa nhà. Tôi nhận ra những giọng nói quen thuộc của các đồng nghiệp và những tiếng thì thầm của người lạ bằng tiếng Pháp và tiếng Anh chính gốc.

Khi đến đại lộ Thống Nhất tôi có cảm giác, một điều xảy ra hoài tại Sài Gòn, giống như có ai đó thả tôi lên “sân khấu của sự phi lý” trong một màn điên loạn đặc biệt. Bên mặt tôi thấy nhóm lính Royal Gurkha Rifles đang ở tư thế sẵn sàng chiến đấu đằng sau cánh cổng của tòa đại sứ Anh Quốc mà họ phải bảo vệ bằng mọi giá. Bên kia đại lộ tôi chứng kiến một cảnh tượng kỳ lạ: một chiếc trực thăng đang cố đáp xuống nhiều lần trên nóc nhà sáu tầng của tòa đại sứ Hoa Kỳ và liên tiếp bị súng tự động phía trong tòa nhà bắn lên đuổi đi.

Đặc công Việt Cộng đã phá nổ được một lỗ ngoài bức tường bao quanh địa hình bốn mẫu vuông và chiếm giữ khu đất tòa đại sứ này Cho đến khi 18 người trong số họ bị giết và một người bị bắt sống trong cuộc đụng độ kéo dài nhiều tiếng đồng hồ. Ba Thủy quân Lục chiến và hai quân cảnh Mỹ bị thiệt mạng bởi Đặc công Cộng sản vũ trang hùng hậu hơn. Một chiếc trực thăng đã nhào xuống thả 3 thùng đạn M.16 trong một cố gắng tiếp viện cho toán an ninh Mỹ trong lúc họ đang bắn nhau với Việt Cộng. Nhưng sau đó có nguồn tin tiết lộ ra là bên trong tòa nhà ngoại giao đó không hề có một khẩu M.16 nào cả.

Tôi quan sát những khán giả xếp hàng dọc theo vỉa hè đại lộ Thống Nhất bên cạnh tôi và tự dưng cái óc hí họa lại trỗi dậy, giống như nó vẫn thường xảy ra trong những ngày tôi còn là học sinh trung học, luôn luôn trong những lúc không ngờ nhất. Thời gian đó tôi hay say sưa vẽ biếm họa ông thầy dạy toán trong những buổi kiểm tra học kỳ mà tôi không tránh khỏi bị đánh rớt. Lần này thì niềm đam mê tranh hài hước có mục tiêu khác. Tôi phác họa trong đầu sự tương phản tức cười giữa những cặp chân của người dân thường và cảnh hỗn loạn của đám quân nhân bên kia đường.

Tôi phát hiện bên cạnh tôi có một đôi chân mang vớ len xỏ trong dép và nghĩ “Đây chỉ có thể là một gã người Đức!” Trong tiếng giao tranh bên kia đường bên tai, mắt tôi tập trung vào một người không quen biết từ đôi dép lên. Tôi tự nhéo vào người. “Hay là mình đang có một giấc mơ kỳ lạ?” Tôi tự nhủ. Tôi thấy một chiếc quần quân phục Đức, trên nữa là một cái áo khoác sĩ quan Đức với huy hiệu xác định người này là một phi công trực thăng, trên cầu vai có một đốm bạc bao quanh bởi hai lá sồi cũng màu bạc. Một cái mũ lưỡi trai của sĩ quan đội trên đầu bổ túc toàn bộ bức hình: trong bối cảnh chiến đấu giữa trung tâm Sài Gòn tôi đang đứng cạnh một thiếu tá Đức đi dép và mang vớ đen. Sau này tôi mới biết đó là phụ tá tùy viên quốc phòng Tây Đức.

“Neue Kleiderordnung, Herr Major?” Tôi hỏi anh ta: “Trang phục mới à, thưa thiếu tá?”

“Wie meinen Sie das?” Anh đáp lại: “Anh muốn nói gì vậy?”

Tôi chỉ vào chân anh ta nói: “Uniform, Wollsocken, Sandalen.” “Quân phục, vớ len và dép!”

“Gucken Sie sich gefälligst ihre eigenen Füße an,” anh vặn lại: “Nhìn vào chân anh đi!”

Tôi làm theo và thấy một cảnh tượng đáng thương: Tuốt phía dưới, sau cái nón sắt, bộ áo giáp và quần jeans là đôi chân dính đầy máu đã đông đặc dính cứng trong đôi dép cao su đi tắm màu xanh. Ngay tôi cũng không biết là mình đã bị thương, có thể vì mảnh thủy tinh vỡ bắn vào.

“Nur Tarnung, Herr Major,” Tôi trả lời: “Chỉ ngụy trang thôi!” Cả hai chúng tôi cười phá lên.

Niềm vui nhộn của chúng tôi lập tức thu hút sự chú ý của những người qua đường khác và họ và nhập vào chúng tôi, không biết rằng chủ đề vui nhộn chỉ là về giày dép. Họ cũng cười lên, tưởng rằng chúng tôi đang phản ứng với sự phi lý bi thảm đang diễn ra phía bên kia đường.

“Tôi tưởng anh đang ở Lào kia mà,” một tay phóng viên người Anh hỏi tôi, “điều gì khiến anh về đây?”

Tôi kể là tôi đã nghe theo lời khuyên của Maurice, Mee và viên thiếu tá người Pháp ở Pakson để trở về Sài Gòn trong dịp Tết.

“Họ đúng đấy,” tay người Anh bắt đầu bình phẩm. “Thật không thể tưởng tượng nổi là một chủ quán, một tay buôn thuốc phiện đã giải nghệ và một viên sĩ quan Pháp tuốt bên Lào lại biết trước chuyện gì sẽ xảy ra. Quân đội Việt Nam Cộng Hòa cũng đã biết trước luôn. Tướng Cao Văn Viên, tổng tham mưu trưởng Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa đã được thông báo. Ba ngày trước ông đã ra lệnh cho các tư lệnh quân đoàn phải đặt quân đội vào trong tình trạng báo động. Tuy nhiên, dường như phát ngôn viên quân đội Mỹ chẳng biết gì về cái ý định của Việt Cộng cả.”

“Anh nói đúng về trường hợp tướng Cao,” viên sĩ quan Đức nói, “ông ta đã ra lệnh này sau khi Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa bắt được 11 tên Việt Cộng tại Quy Nhơn mang theo băng nhựa thâu sẵn thông điệp để phát thanh cho dân chúng nghe trong những thành phố được giải phóng như Sài Gòn, Đà Nẵng và Huế, dự tính là ngày hôm nay đấy.”

“Hai hôm trước đây, tôi tham dự một buổi họp mặt tất niên bên cạnh hồ bơi cùng với 200 chuyên viên tình báo MACV,” tay phóng viên người Anh tiếp lời, dùng chữ viết tắt của Bộ Chỉ Huy Hỗ Trợ Quân Sự Hoa Kỳ tại Việt Nam (U.S. Military Assistance Command Vietnam). Chẳng có ai ở đó tỏ vẻ có ý niệm gì là Việt Cộng sắp tấn công cả.”

Bây giờ trời đã rạng đông. Từng chút một, chúng tôi nghe các chi tiết đáng kinh ngạc được tiết lộ ra từ trận giao tranh trong tòa nhà, đặc biệt tại căn biệt thự của George Jacobson, phụ tá đặc biệt của đại sứ Ellsworth Bunker. Thấy một tay súng cộng sản chui được vào nhà, ông chạy vội ra cửa sổ phòng ngủ hét một lính Mỹ bên dưới, “ném cho tôi một khẩu súng.”

Có súng rồi, Jacobson đối đầu với tay Việt Cộng, chỉa súng vào hắn. Một cuộc cận chiến sống chết giữa hai người diễn ra kịch liệt kế đó. Sau cùng, Jacobson lừa thế bắn được kẻ lạ mặt. Một phóng viên Mỹ đến báo với chúng tôi là tướng William Westmoreland, Tổng tư lệnh Quân lực Hoa Kỳ tại Việt Nam, sắp xuất hiện tại tòa đại sứ nhưng tôi không thể chờ được vì phải về nộp câu chuyện. Trên đường về lại Continental tôi thấy vẫn còn những vụ chiến đấu lẻ tẻ trong từng căn nhà, hai bên vía hè đầy các xác chết làm tôi phải chạy thục mạng. Có tên bắn lén xuất hiện ở một chỗ nổ một vài phát súng rồi biến mất để xuất hiện qua một chỗ khác nhằm tạo cảm giác chúng có mặt ở mọi nơi và không lường trước được. Trong câu chuyện ngày 31 tháng 1 năm 1968, tôi viết, “những vụ bắn sẻ chỉ xảy ra cách khách sạn của tôi trong vòng vài thước.”

Đọc bài trước: Vinh Quang của sự Phi Lý (33)

Đọc bài kế tiếp: Vinh Quang của sự Phi Lý (35)

Đọc toàn bộ những bài trước ở trang Vinh Quang của Phi Lý

Advertisements

2 thoughts on “Vinh Quang của sự Phi Lý (34)

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s