Vinh Quang của sự Phi Lý (22)

Chúng ta hãy quay trở lại với Nguyễn Cao Kỳ bởi vì ông, chứ không phải ông Thiệu, là biểu hiện của một sự tương phản chung của chế độ Việt Nam Cộng Hòa. Nhân vật Nguyễn Cao Kỳ mà các nhà báo Phương Tây mô tả có vẻ như không phù hợp với với Nguyễn Cao Kỳ đích thực chỉ có thể phát hiện ra sau khi đã lột bỏ hết những bề ngoài che đậy.

Quốc trưởng Thiệu và Thủ tướng Kỳ vào ngày 19/06/1966 (Ngày Quân lực Việt Nam Cộng Hòa)
Quốc trưởng Thiệu và Thủ tướng Kỳ vào ngày 19/06/1966 (Ngày Quân lực Việt Nam Cộng Hòa)

Một ngày nọ, Kỳ mời tôi đến chơi nhà ông và tôi hết sức ngạc nhiên về sự giản dị của nó. Ông đã từ chối ở trong phủ thủ tướng tại trung tâm thành phố mà dọn về hai căn trại dã chiến Quonset sơ sài trong căn cứ quân sự Tân Sơn Nhứt. Lúc bấy giờ ngôi nhà tiền chế của ông gần đó đang được trang bị sửa chữa lại. Bên ngoài chỗ ở đơn giản đó có hai con nai cái đang gặm cỏ, quà tặng của lính. Sau này khi ông chính thức dọn vào ở đây ở, ông thường mời bạn bè đứng ngoài hiên để bắn heo rừng do đầy tớ thả ra từ một cái chuồn trong vườn. Trò chơi này tôi không thích thú lắm nhưng cũng thấy vô hại.

Lạ lùng thay là trong những năm kể từ khi rời khỏi Việt Nam, tôi đã suy nghĩ về Kỳ nhiều hơn bất cứ chính trị gia nào mà tôi đã từng được gặp, chính bởi vì những nét mâu thuẫn của ông. Ở trong nhà, những nét hài hước của ông biến mất, chẳng hạn như gã tay chơi nhảy tuýt ở Le Moulin Rouge hay thói đọc thơ tình trong quán rượu. Ông trở về bản chất của một người lính chân chính với ước mơ sử dụng món vũ khí sở trường của mình: điều khiển máy bay chiến đấu mà ông đã học đầu tiên với không lực Pháp tại Marốc và sau đó tại Hoa Kỳ. Điều này đã trở thành nền tảng cho tất cả các cuộc phỏng vấn của tôi đối với ông.

Tôi tìm thấy trong đống hồ sơ lưu trữ của tôi câu chuyện dài dòng đầu tiên về Nguyễn Cao Kỳ. Nó được xuất bản như một bài bốn trang trên tờ Bild am Sonntag một tờ báo lớn phát hành ngày chủ nhật, số ngày 22 tháng 8 năm 1965. Tựa đề là “Der Tänzer auf dem Pulverfass” (Chàng vũ công trình thùng thuốc súng). Đọc lại bài báo này sau gần năm thập niên khiến tôi phân vân khi biết Neal Sheehan bôi nhọ Kỳ như là một kẻ tham nhũng Thổ Nhĩ Kỳ sau cái chết của ông. Trong câu chuyện của tôi, cũng như các mẩu chuyện khác về Kỳ sau đó, mối bận tâm lớn nhất của ông là sự suy đồi của xã hội miền Nam. Ông đã nổi giận trước sự kiện các viên chức chính phủ làm giàu bằng cách tống tiền ăn hối lộ để hoãn dịch hay xin chiếu khán xuất ngoại, đồng thời ông cũng đã nổi điên với thương nhân đầu cơ tích lũy gạo, bột, muối, đường và sữa đặc nhằm đẩy giá lên cao.

“Điều này gây ra tình trạng bất ổn trong dân chúng,” ông làm ầm lên. “Sự kiện này đang phá hoại nỗ lực chiến tranh của chúng tôi. Bọn người này là những kẻ phản bội và đáng để đem bắn bỏ. Nếu cần tôi sẽ bắn 10.000 con ‘hạm’ để cứu 11 triệu người dân Việt Nam.”

Tôi thông cảm với Kỳ về nỗi niềm này khi nhớ lại những gã trục lợi chợ đen đáng nguyền rủa ở chính  nước tôi trong và sau cuộc chiến vừa qua. Những gã Đức béo phị thời đó. Nhưng sau đó Kỳ lại nhắc với tôi những điều mà ông đã nói với anh bạn phóng viên của tôi là Donald Wise của tờ London Daily Mirror một tháng trước đó. Theo tôi, đó là một nhận xét kém cỏi đã làm tổn hại cho tiếng tăm của Việt Nam Cộng Hòa trong cuộc chiến sinh tồn. Ông nói:

“Tôi rất ngưỡng mộ Hitler vì ông ta đã đoàn kết được đất nước trong một tình trạng thê thảm vào đầu thập niên 30. Tình hình của Việt Nam hiện nay cũng tuyệt vọng và chúng tôi cần 4 hay 5 Hitler như vậy.”

“Thưa Thủ tướng, xin ngài đừng nói như vậy!” Tôi khẩn khoản. “Đây không phải là điều mà một người Đức trẻ tuổi muốn nghe. Tôi còn nhớ rõ Đức Quốc Xã. Tôi nhớ những gì Hitler đã gây ra cho chúng tôi: cuộc tàn sát hàng triệu người dân vô tội, niềm xấu hổ quốc gia, sự tàn phá của các thành phố và chia rẽ nội bộ!”

“Đó không phải là lý do tôi nói chúng tôi cần một Hitler. Ý tôi là chúng tôi cần người để ổn định lại trật tự,” ông Kỳ nói.

“Như vậy thì chắc chắn ông không cần Hitler rồi. Bởi vì Hitler không ổn định trật tự ở Đức mà chỉ phá hoại thêm thôi.”

“Thưa ông, tôi chỉ nói ẩn dụ vậy thôi…”

“Tôi thấy cách ẩn dụ này không hay đâu, nếu ông không ngại tôi nói thật, thưa Thủ tướng, nhất là nếu ngài biết rằng có rất nhiều người Do Thái tỵ nạn Đức Quốc xã đang phục vụ trên đất nước này với tư cách các nhà ngoại giao cao cấp Hoa Kỳ, các nhân viên viện trợ phát triển và tình báo. Tại sao làm thương tổn đến những người bạn này?”

“Đúng như vậy. Có lẽ anh nói đúng. Hãy bỏ qua chuyện Hitler vậy.”

Đó là Nguyễn Cao Kỳ của gần 50 năm về trước. Ông không bao giờ để lòng những lời chỉ trích của tôi và chúng tôi vẫn giữ một mối quan hệ tốt đẹp. Đáng buồn thay, ông Kỳ không từ bỏ hẳn cái ý tưởng đồng cảm bệnh hoạn của ông đối với Đức Quốc Xã trong đầu. Vài năm trước khi qua đời, ông đã cho tờ Stormfront, một tờ báo của nhóm kỳ thị chủng tộc của người da trắng tại Mỹ một cuộc phỏng vấn và ông lại ca tụng Hitler, đặc biệt là Hermann Goering, Tư lệnh Không lực Đức Quốc Xã. Tôi rất tiếc không có mặt tại đó để nói với ông rằng Goering, một phi công xuất sắc đã từng được thưởng huy chương Pour Le Mérite cao nhất của nước Đức trong Thế Chiến Thứ Nhất, nhưng đồng thời cũng là một tên tham nhũng nhất trong cấp lãnh đạo Đức Quốc Xã, một thằng ăn trộm tinh vi và một con quái vật diệt chủng.

Sau đó thì tôi gặp Kỳ trong một phiên tòa. Sau khi thực hiện lời hứa cắt giảm tiền lương của các công nhân viên biến nhác xuống còn một nửa, bây giờ ông muốn thử nghiệm một phương cách ông đã hứa trong nỗ lực chống tham nhũng. Bị cáo là triệu phú Việt gốc Hoa tên là Tạ Vinh. Giống như Kỳ, ông ta cũng 35 tuổi nhưng khác với viên tướng không quân rắn rỏi, Tạ Vinh tạng người béo lùn do đó phù hợp với khuôn mẫu quốc tế của những tên trục lợi là những gã béo tốt duy nhất trong thời chiến.

Tạ Vinh bị buộc tội biển thủ 104.000 đô la công quỹ, đầu cơ tích trữ bất hợp pháp và âm mưu hối lộ nhân viên cảnh sát. Một hội đồng gồm ba thẩm phán quân sự đã tuyên án tử hình ông bằng cách xử bắn vì tội phá hoại kinh tế. Đơn xin khoan hồng của ông bị bác. Thế là trong buổi sáng sớm ngày 14 tháng 3 năm 1966, một tiểu đoàn lính nhảy dù Việt Nam Cộng Hòa đến án ngữ khu vực hành quyết sáng rực ánh đèn trước chợ Bến Thành Sài Gòn để giữ an ninh. Lúc bình minh, tủ nhân có một tuyên úy công giáo quân đội kèm theo được dẫn đến một cái cọc đằng trước một bức tường bằng bao cát. Trong số người đứng xem có bà vợ và bảy trong số tám đứa con của Tạ Vinh. Bà vợ kêu gào và xin tha cho chồng bằng tiếng Anh, tiếng Việt và cả tiếng Quảng Đông nhưng vô ích. Tạ Vinh bị trói vào cọc và toán xạ thủ 10 người bắn một loạt súng vào người ông nhưng lại hỏng việc và ông chỉ bị thương mà thôi. Viên sĩ quan chỉ huy tiến đến bắn phát súng ân huệ bằng khẩu súng lục cá nhân của mình. Cùng ngày, một tòa án đặc biệt chống tham nhũng của Kỳ cũng tuyên án tử hình tay cựu giám đốc ngân khố vùng nghỉ mát miền núi Đà Lạt về tội lạm quyền.

Tôi không tán thành hình phạt tử hình nhưng không thể không bực mình khi đọc báo cáo của Walt Friedenberg, phóng viên của tờ Scripps Howard về phán quyết này. Friedenberg nói như sau: “chính phủ Việt Nam Cộng hòa đã tự đẩy mình xa cách hơn nữa đối với quần chúng mà đáng lẽ họ cần phải giành niềm tin, vì họ là những người ủng hộ nhiệt thành nhất.” Và tiếp theo đó là những cuộc phỏng vấn theo khuôn mẫu “người dân phường ngoài phố” với các tài xế taxi, chủ các cửa tiệm, người giúp việc nhà và những người khác mà theo Friedenberg họ đều tức giận trước cái án tử hình bởi một người mà theo chính lời nói của Friedenberg là một tay “tham nhũng xấu xa như một cái móng ngựa.”

Tôi tự nhủ không biết anh ta tìm đâu ra những lời nói chỉ trích dữ dội như trên vì tất cả những người tôi nói chuyện sau cuộc hành quyết Tạ Vinh đều cho rằng đã đến lúc chính phủ phải có hành động gì đó trước làn sóng những tội ác kinh tế đang lan tràn có nguy cơ đưa đến một cuộc nổi loạn. Một lần nữa tôi nghĩ rằng một thành phần báo chí Hoa Kỳ tại Sài Gòn đang chuyển qua một trạng thái nghề nghiệp khác.

Bên ngoài khách sạn Continental Palace tôi chạm trán với anh bạn tinh quái Đức, người đang “mướn” và trông nom cái xe Citroën của tôi.

“Hề hề,” nó nói, “Tạ Vinh, ông ta không chết đâu.”

“Vớ vẩn,” tôi trả lời, “tôi thấy vợ ông ta khóc la thảm thiết khi ông chết bên cái cọc rồi.”

“Hề hề, đúng vậy, vợ Tạ Vinh khóc nhưng Tạ Vinh ông ấy không chết đâu.”

“Thôi đi, Đức, thật là vô lý. Vậy thì ai bị bắn chết?”

“Tù nhân khác, một người Việt Nam tội nghiệp đã được trả tiền để chết thay cho Tạ Vinh.”

“Đức, tỉnh lại đi nào. Ai mà lại đi nhận một chuyện như vậy?

“Ông ta thật tội nghiệp, đằng nào cũng chết trong tù rồi bỏ lại vợ con không đồng xu dính túi. Nhưng bây giờ thì gia đình giàu có lắm, và Tạ Vinh thì đi Hồng Kông rồi.”

“Nhưng mà Đức, tôi cãi lại. Một người béo mập đã chết bên cái cọc. Chắc chắn trong tù chỉ có Tạ Vinh mới béo như vậy.”

“Người đó béo ra vì gia đình Tạ Vinh cho ông ta ăn thật nhiều trong tù để trông giống Tạ Vinh hơn.”

“Ai nói như vậy?”

“Tất cả mọi người,” Đức  vừa nói vừa chỉ tay lên xuống dọc con đường Tự Do, “ông không tin tôi. Đi hỏi mọi người đi!”

Cho đến ngày hôm nay, tôi vẫn tin tưởng những gì Đức nói với tôi chỉ là một câu chuyện đồn đãi mà chúng ta có thể nghe được hằng ngày ở Sài Gòn. Tôi kể lại đây không phải vì tôi tin đó là sự thật nhưng chỉ vì nó đã minh họa rất hay cái tâm trạng của “Paris cũ của Phương Đông” đã mất đi vẻ hào phóng xưa và chìm dần sâu hơn vào vũng lầy trong khoảng thời gian Nguyễn Cao Kỳ, người được mệnh danh là “chàng phi công với cặp mắt đa tình”, nhảy lên cầm quyền một thời gian ngắn trong lịch sử Việt Nam.

(Còn tiếp)

Đọc bài trước: Vinh Quang của sự Phi Lý (21)

Đọc bài tiếp theo: Vinh Quang của sự Phi Lý (23)

Đọc toàn bộ những bài trước ở trang Vinh Quang của Phi Lý

Advertisements

2 thoughts on “Vinh Quang của sự Phi Lý (22)

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s