Nhật ký sau giải phóng (53)

Lần trở về nông thôn đầy khó khăn

13/10/1975

Cố gắng của chính quyền mới, thúc đẩy người dân từ thành phố trở về nông thôn, về mặt khách quan là đúng và được tiến hành với công sức tuyên truyền rất lớn. Ví dụ như khu đô thị Sài Gòn có gần bốn triệu người – đứng trong một tỷ lệ bất xứng thật lớn với tổng cộng 19 triệu dân cư trong toàn Nam Việt Nam. Chạy trốn bom đạn và cưỡng bức di tản trong thời chính phủ Thiệu đã dẫn đến việc là nhiều phần lớn người dân đã tìm công việc làm trong khu vực thứ hai và thứ ba của các thành phố, và khu vực thứ nhất, trước hết là sản xuất nông nghiệp, ngày càng giảm đi. Vì vậy mà Nam Việt Nam, đã từng là một trong những nước xuất khẩu chính, bây giờ phải nhập nhiều gạo. Sự phát triển này cũng phản ánh tình cảnh không tốt của một nền kinh tế ăn bám trong chiến tranh và bây giờ cần phải được dẫn trở về một mức độ bình thường. Đứng trước các thiếu thốn về kinh tế và con số ít ỏi những phương tiện sẵn có, kể cả của chính phủ, thì ý định đó chứa đựng nhiều khó khăn. Người ta cho rằng chính phủ muốn sau này Sài Gòn không có nhiều hơn một triệu dân cư. Thế nhưng kết quả cho tới bây giờ, năm tháng sau khi chiến dịch bắt đầu, vẫn còn nghèo nàn. Theo tường thuật báo chí, không có nhiều hơn 240000 người rời thành phố.

Sài Gòn tháng Năm 1975
Sài Gòn tháng Năm 1975

Trong số những người muốn trở về nông thôn tất nhiên là có nhiều người còn sở hữu ruộng đất mà bây giờ có thể tiếp tục trồng trọt ở đó hay có thể sử dụng với cường độ lớn hơn qua các thành viên gia đình trở về từ các thành phố. Chính phủ đã tạo ra Vùng Kinh Tế Mới cho những người không có đất đai. Đó thường là đất chưa được khai phá. Tức là không phải tái canh tác những mảnh đất đã bị bỏ hoang, mà là mở rộng diện tích trồng trọt. Trong khi mô tả những “Vùng Kinh Tế Mới”, rất đáng tiếc là tôi chỉ có thể dựa vào những gì mà người ta thuật lại. Và theo những lời ta thán của họ, và đứng trước sự miễn cưỡng làm theo lời của chính phủ, thì tất cả những người khởi hành đi tới những vùng đất mới đều đứng trước một cuộc sống hết sức cực nhọc gian khổ. Các trợ cấp của chính phủ hoàn toàn không hấp dẫn. Như người ta nói, ở một vài vùng, chính phủ chỉ đơn giản là cho ba năm gạo và một ngôi nhà lá do sinh viên dựng lên trước đó. Đất thường rất bất lợi, vì đất tốt hơn đã được giao cho các gia đình đứng gần với cách mạng. Người ta cũng tường thuật về những ngôi làng mà trong đó một cán bộ đã tổ chức lao động theo các nguyên tắc tập thể. Người ta cùng nhau làm công việc, ngay cả nhà của những người mới đến cũng được cùng nhau xây lên. Vào buổi tối, các cư dân phải họp lại để Học Tập, tức là những khóa học chính trị. Mới đây, tôi có nói chuyện với một cô nhân viên xã hội đã được đưa vào danh sách ứng viên cho các vùng kinh tế mới sau ba tháng học tập. Sau một tháng, ba nhóm nhân viên xã hội đã chỉ có thể thúc đẩy được chín gia đình đi về cuộc sống ở nông thôn. Thế nhưng đó là những gia đình nghèo cho tới mức họ không có lối thoát nào khác. Những gia đình khác lo sợ một tương lai mù mịt, đói ăn, bệnh tật, vì hệ thống hạ tầng còn lâu mới được xây dựng, đất xấu, mìn, thiếu nước và cuối cùng là một sự kiểm soát cá nhân và chính trị còn nghiêm ngặt hơn là được tiến hành ở Sài Gòn. Trong tất cả các phường đều có một văn phòng riêng cho việc trở về nông thôn. Nhưng người ta chỉ nhìn thấy rất ít người đến đó. Thỉnh thoảng, người ta nhìn thấy những đoàn xe với gia đình và đồ đạc nghèo nàn của họ chạy về nông thôn. Nhưng cho tới nay rõ ràng là không nhiều hơn 240.000.

Ngay cả khi những khó khăn trông dường như vô tận vào ngày hôm nay, có lẽ là vào một ngày nào đó thì dân cư của những vùng kinh tế mới sẽ là những người tiến bộ nhiều nhất trong cuộc xây dựng một nền nông nghiệp xã hội chủ nghĩa, trong khi chính phủ mãi sau này mới tiến hành tái tổ chức nông nghiệp trong những vùng đã được khai phá từ lâu và có địa chủ cũng như đại địa chủ.

Đọc những bài khác ở trang Nhật ký sau giải phóng

Phan Ba trích dịch từ “Nach der Befreiung –  Damit ihr wisst, dass das Leben weitergeht” (“Sau giải phóng – để các người biết rằng cuộc sống vẫn tiếp tục)

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s